Ağrı'da yapmadan dönme

Doğubayazıt; Gürbulak Sınır Kapısı’nın bulunduğu ilçe aynı zamanda Ağrı’nın en önemli tarihi değerlerini barındırır. Ağrı Dağı’nın ve Meteor Çukuru’nun bulunduğu ilçe, bölgenin dört önemli turizm değeri İshak Paşa Sarayı, Doğubayazıt Kalesi (Urartu Kalesi), Eski Bayazıt Cami ve Ahmed-i Hani Türbesi’ne de ev sahipliği yapar.

Ağrı Dağı; 5137 m yüksekliğiyle hem Türkiye'nin hem de Avrupa'nın en yüksek noktasıdır. Eski Ahit'te de adı geçen Dağ hakkında ayrıca pek çok efsane bulunmaktadır. Marco Polo'nun "hiçbir zaman çıkılamayacak" diye bahsettiği zirveye ilk tırmanış 9 Ekim 1829 tarihinde Prof. Frederik Von Parot tarafından gerçekleştirilmiştir. Zirvesinde kalıcı buzullar bulunan Dağ'a her yıl düzenli tırmanışlar gerçekleştirilir.

İshak Paşa Sarayı; Bölgedeki en önemli Osmanlı eseri olan 18. yüzyıla ihtişamlı saray, Doğubayazıt’a hâkim bir tepe üzerinde bulunur ve yörenin en fazla ziyaretçi çeken noktalarının başında gelir. Doğubayazıt ilçe merkezine beş km mesafededir. 7.600 metrekare alana yayılan Saray’ın mimarisinde Selçuklu, Fars ve Osmanlı etkileri gözlenmektedir.

Doğubayazıt Kalesi (Urartu Kalesi); Doğubayazıt’ın beş kilometre doğusunda, Eski Bayazıt’ın kuzeydoğusundaki Belleburç denilen yerde bulunmaktadır. Kim tarafında inşa edildiği bilinmeyen kale çeşitli uygarlıklar tarafından kullanılmış ve genişletilmiştir. 

Eski Bayazıt Cami; bölgenin 1514 yılında Çaldıran Savaşı ile Osmanlı topraklarına katılmasının ardından Doğubayazıt Kalesi’nin yanında inşa edilen Cami, I. Selim dönemine aittir. Merkezî kubbeli ve tek minarelidir. Doğubayazıt’taki en eski camidir. Cami-i Gevher Digar ya da Şafii Cami adıyla da bilinir.

Nuh'un Gemisinin İzi; Türkiye-İran transit yoluna 3,5 km uzaklıkta, Ağrı Dağı'nın güneyinde Telçeker Köyü ile Meşar Köyü arasında yer alan ve geminin karaya oturduğuna inanılan yerdir. Kutsal metinlere göre Büyük Tufan'dan sonra Nuh Peygamber'in gemisinin karaya oturduğu yer Ağrı Dağı'dır. Nuh’un Kayıp Kenti ve Nuh’un Gemisinin İzi olarak adlandırılan alanların bu kutsal anlatının geçtiği yerler olduğuna inanılır. 

Hamur Kümbeti; Hamur ilçesinde bulunur. Osmanlılar döneminde 1802 yılında İbrahim Paşa tarafından yaptırılan Kümbet iki bölümden oluşur. Giriş avlusundaki mezar, İbrahim Paşa’nın kardeşi Yusuf Bey’e aittir.

Meya Mağaraları; Diyadin ilçe merkezine 12 km uzaklıktaki Günbuldu köyünde bulunan Meya Mağaraları, kayalara oyularak yapılmış eski bir yerleşim ve medeniyet merkezidir. Değişik inanç ve kültürlerin izlerini taşıyan Mağaralarda; su kanalları, mezarlar, kilise kalıntılarının yanında at, koç ve koyun motifli taş heykeller bulunmuştur.

Toprakkale Cami; Eleşkirt ilçesi yakınlarında Toprakkale köyünde bulunan ve Urartular döneminde yapıldığı bilinen Kale’nin bazı duvar kalıntıları ve burçları günümüze kadar gelmiştir. 

Girik Tepe Ören Yeri; Ağrı'daki tarihî kalıntıların en eskilerinden olup Patnos'un bir km güneydoğusunda yer almaktadır. Girik Tepe, Urartular döneminde Kral Menua ve oğlu I. Argişti dönemlerinde kurulmuştur. Değirmen Tepe olarak da bilinir. Tepe, 15 metre yükseklikte bir höyüktür.